 del.icio.us |
 Digg |
 Furl |
 Netscape |
 Yahoo! My Web |
 Technorati |
 Google Bookmarks |
 Newsvine |
 BlinkList |
 reddit |
 Blogmarks |
 ma.gnolia |
 Tailrank |
 Windows Live |
 Linkedin |
Geplaatst op 9 November 2009, 12:49 door Ronald Streekstra in algemeen, kennis en kunde, meetbaarheid, modellen, praktijk, theorie
In mijn vorig blog schreef ik over de drie kernwaarden rondom architectuur; Firmitas, Utilitas en Venustas. Daan Rijsenbrij geeft in zijn update van zijn inaugurele rede aan dat er volgens hem een aantal aspecten toegevoegd kunnen worden. Hij noemt het rijtje
- Gebruikswaarde (Vitruvius)
- Belevingswaarde (Vitruvius)
- Construeerbaarheid, incl. onderhoudbaarheid (Vitruvius)
- Security & privacy
- Beheerbaarheid
Ik vind deze extra aspecten niet echt van dezelfde orde als de kernwaarden. Security en privacy zijn typisch aspecten die je in bouwarchitectuur onder construeerbaarheid en gebruikswaarde kunt schuiven. De eerste gebouwen werden gemaakt om de buitenwereld af te schermen van een veilige binnenruimte. Beheerbaarheid valt onder de kernwaarde construeerbaarheid. Rijsenbrij geeft dit zelf ook aan, maar daarmee snap ik niet waarom twee nieuwe aspecten in hetzelfde rijtje komen te staan als de drie kernwaarden. Ze lijken van een andere orde.
Er is naar mijn mening wel een vierde kernwaarde binnen architectuur en dat is omgeving, of zoals wijnkenners het noemen terroir. Ieder druivenras heeft een optimaal samenspel van klimaat en grond (ligging, grondsoort) nodig om tot een goed druif uit te kunnen groeien. Een procesarchitectuur bijvoorbeeld moet passen binnen het bedrijf waarin zij ingezet wordt. Centrale processen invoeren in een bedrijf dat decentraal georganiseerd is en bouwt op lokale expertise gaat niet werken. Een SOA invoeren in een bedrijf dat niet bereid is zijn silo's los te laten heeft ook weinig zin.
Mijn bouwkundig voorbeeld is in dit geval Frank Wright. Zijn gebouwen werden onderdeel van de omgeving (organische architectuur), Een bekend voorbeeld is Fallingwater. Een huis, dat gebouwd is op een waterval. Hoewel dit huis 10 punten scoort op de omgevingswaarde, bleek tijdens en na de bouw dat dit huis minder scoorde op firmitas (balkon kreeg later extra wapening) en venustas (veel last van schimmel).
De uitdaging binnen architectuur blijft het balanceren tussen deze vier kernwaarden.
Ronald Streekstra